Po trzynastu latach wędrówek śladami Żydów Lubelszczyzny, szlakami mitycznych sztetli, podróży po mikrokosmosie wielokulturowych miast i miasteczek rozsianych po całej Lubelszczyźnie Pardes Festival wyrusza na ścieżki wielkokulturowego dziedzictwa Wielkopolski: zawita do Leszna i Rydzyny. Odwiedzi Wschowę i w trakcie spotkań festiwalowych w tym niezwykłym mieście poznamy burzliwą historię pogranicza Wielkopolski i Śląska.
Nazwa festiwalu jest metaforą wielowiekowej obecności Żydów w Europie. „Pardes” w języku hebrajskim oznacza ogród, sad, raj; w drugim znaczeniu wywiedzionym z mistyki żydowskiej opisuje cztery poziomy objaśniania Tory. W trakcie spotkań festiwalowych wchodzimy do ogrodu pamięci, tradycji i kultury żydowskiej, tworzymy przestrzeń przywołującą bogactwo wielokulturowości Polski i Europy.
Cykl wydarzeń festiwalowych łączy w 2026 r. Leszno, Wschowę i Rydzynę, tworząc przestrzeń do eksplorowania historii i jej splotów ze współczesnością, a przede wszystkim kreuje przestrzeń spotkań ze znawcami tematyki żydowskiej, ekspertami w obszarze wielokulturowości, wybitnymi literaturoznawcami, wyjątkowymi artystami.
Bogaty i różnorodny program skierowany do młodszych i starszych zachęca do udziału w wykładach, spacerach tematycznych w przestrzeni Leszna, Wschowy i Rydzyny, spotkań muzealnych, wydarzeniach literackich powiązanych z ekspozycją wystaw prezentujących w szerokim kontekście Franza Kafkę i Stefana Zweiga – dwie wielkie postaci literatury światowej. Wydarzenia muzyczne w programie Pardes Festival animują do doświadczania muzyki w jej różnych formach i stylistykach. Festiwal zainauguruje koncert tradycyjnych pieśni żydowskich w wykonaniu charyzmatycznego André Ochodlo. W nowoczesnych aranżacjach i kompozycjach stworzonych specjalnie dla artysty pieśni żydowskie zyskują nowe życie. Pograjki klezmerskie wokół dawnej synagogi w Lesznie, siedziby Muzeum Okręgowego w Lesznie wraz z bogatym programem przywołującym historię Żydów Wielkopolski wypełnią sobotę 12 września. Zapraszamy!
Wydarzeniem towarzyszącym Pardes Festival jest wystawa przygotowana przez Muzeum Okręgowe w Lesznie i Archiwum Państwowe w Lesznie poświęcona urodzonemu w Lesznie rabinowi Leo Baeckowi (1873-1956), filozofowi, duchowemu przywódcy Żydów w czasach reżimu nazistowskiego, moralnemu autorytetowi powojennej Europy.
Festiwal wędrujący
Formuła festiwalu wędrującego nadaje wydarzeniom Pardes Festival – już od lat – szerszy, ponadregionalny charakter i tę formułę konsekwentnie realizujemy, wpisując do programu tegorocznej edycji trzy wyjątkowe lokalizacje: Leszno, Wschowę i Rydzynę. Choć blisko siebie położone, to odrębnie zapisane w dziejach Wielkopolski i pogranicza śląsko-wielkopolskiego.
Fundacja Spichlerz Kultury wspólnie z parterami festiwalu kreują wydarzenie, które jest zaproszeniem do rozmowy o bogatym wielokulturowym dziedzictwie Polski, o historii Żydów polskich i europejskich, o pamięci i (nie)pamięci, o dylematach tożsamościowych, splotach przeszłości ze współczesnością i doświadczaniu historii zachowanej tak znakomicie w architekturze Leszna, Wschowy i Rydzyny. Historie lokalne wplatamy we współczesną narrację o polskich i europejskich krajobrazach kulturowych. Zapraszamy też po prostu do wspólnego spędzania czasu.
Spotkania festiwalowe nie kończą podjętych tematów, one otwierają przestrzeń namysłu nad (niekiedy) wypartą przeszłością i trudną współczesnością pełną napięć, kryzysów i groźby wojny, która toczy się już u naszych granic.
Trzy miejsca, trzy rytmy, wspólne przesłanie
Formuła festiwalu wędrującego to także próba kreowania wydarzeń w partnerstwie i we współpracy z lokalnymi instytucjami samorządowymi i organizacjami pozarządowymi, z mieszkańcami i publicznością, która na co dzień żyje poza największymi ośrodkami kultury.
Tego roku zapraszamy do trzech lokalizacji, a każda z nich proponuje własny rytm i odmienne, wręcz unikalne genius loci, ale przesłanie jest jedno: przywracamy obrazy z przeszłości i osadzamy je we współczesnym kontekście. Pytamy o naturę relacji wiążącej współczesność z przeszłością. Tworzymy klimat akceptacji dla „innego” i otwartości na różnorodność kulturową. Działamy na rzecz wyeliminowania „mowy nienawiści” z przestrzeni publicznej.
Pierre Nora, wybitny historyk francuski, autor koncepcji „miejsc pamięci” uważa, że nie ma pamięci spontanicznej, ona musi być świadomie wzbudzana, przypominana i przekazywana – musimy mieć wolę pamiętania.
Patroni Honorowi
Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN
Prezydent Miasta Leszna Grzegorz Rusiecki
Wydarzenia festiwalowe przedstawiamy szczegółowo na FB
https://www.facebook.com/PardesFestival/